Sigortacılık ve Özel Emeklilik Düzenleme ve Denetleme Kurumu (SEDDK), sürücülerin haklarını güvence altına almak ve sigorta şirketleriyle yaşanan kronik uyuşmazlıkları kökten çözmek amacıyla tarihi bir adım attı. Resmi Gazete’de 12 Haziran tarihinde yayımlanan “Karayolları Motorlu Araçlar Zorunlu Mali Sorumluluk Sigortası Genel Şartlarında Değişiklik Yapılmasına Dair Genel Şartlar” tebliği, SEDDK 1 Temmuz 2026 Trafik Sigortası Düzenlemesi Resmi Gazete’de bültenleriyle kamuoyuna duyurulduğu üzere resmen yürürlüğe giriyor. Yeni dönem, dijitalleşmeyi operasyonel süreçlerin merkezine alırken, hasar tespitinden tazminat hesaplamalarına kadar tüm aşamaları yeniden yapılandırıyor. Bürokrasiyi azaltmayı hedefleyen SEDDK, bu hamleyle hem sigortalıların hak kaybı yaşamasını engellemeyi hem de hasar takip işlemlerini tek bir standart protokole bağlamayı amaçlıyor.
Değer Kaybı Başvurularında Bürokrasi Tarihe Karışıyor
Sürücülerin kaza sonrasında en çok zaman harcadığı ve hukuki süreçlerle boğuştuğu değer kaybı tazminatı süreci tamamen otomatik hale getirildi. Araç Değer Kaybı Başvurusunda Yeni Dönem: Otomatik Talep Dönemi Başlıyor kılavuzlarına göre, artık kaza sonrasında hasar onarımı için sigorta şirketine dosya açtıran bir hak sahibi, ek bir dilekçe veya beyan vermeye gerek duymaksızın değer kaybı talebinde de bulunmuş sayılacak.
Süreç kapsamında SEDDK usul ve esaslarına göre atanan bağımsız sigorta eksperi, hazırlayacağı raporda sadece hasar tutarını değil, aracın; markası, modeli, yaşı, kilometre/kullanım durumu, geçmiş hasar kayıtları ile kaza öncesi ve onarım sonrası ikinci el piyasa değeri arasındaki farkı hesaplayarak değer kaybını da bağımsız bir kalem olarak belirtecek. Sigorta şirketleri ise bu nihai eksper raporunun sisteme düşmesini takip eden ilk iş günü içinde, hesaplanan tutarı SMS, e-posta, mobil uygulama veya e-Devlet gibi “kalıcı veri saklayıcıları” vasıtasıyla hak sahibine bildirmekle yükümlü olacak.
40 Bin TL Üzerindeki Hasarlara Eksper Zorunluluğu
Yeni mevzuat, hangi hasarlarda eksper görevlendirilmesinin zorunlu olacağını da net bir parasal sınıra bağladı. 40 Bin TL Üzeri Hasara Eksper Zorunluluğu ve Sağlık Teminatı Değişiklikleri kapsamında, zorunlu trafik sigortasının maddi teminat limitinin %10’unu aşan hasar dosyalarında eksper ataması yasal bir zorunluluk haline geliyor. Güncel maddi teminat limitinin 400 bin TL olduğu göz önüne alındığında, 40 bin TL ve üzerindeki tüm araç hasarları bağımsız eksperler tarafından incelenmek zorunda. Bu tutarın altındaki küçük ölçekli kazalarda ise sigorta şirketi ile araç sahibi karşılıklı uzlaşarak süreci eksper raporu olmadan tamamlayabilecek. Üstelik suiistimalleri engellemek adına eksperler artık merkezi sistem üzerinden otomatik olarak atanacak. Kasko sigortalarında ise aracın pert veya ağır hasarlı olması durumunda eksper raporu şart koşulurken, hafif hasarlarda tarafların kendi aralarında anlaşmasının önü açılıyor.
Orijinal Parça Kullanımında Yaş Sınırı Kalktı
Onarım kalitesini artıracak ve araçların orijinalliğini koruyacak en büyük yeniliklerden biri parça değişim kurallarında yapıldı. Trafik Sigortasında Orijinal Parça Zorunluluğu: Yaş Sınırı Tamamen Kalktı duyurularına göre, eski mevzuatta yer alan “sadece 0-3 yaş arası araçlarda orijinal parça zorunluluğu” kuralı tamamen tarihe gömüldü. Artık aracın yaşı kaç olursa olsun, onarımı mümkün olmayan hasarlı parçaların öncelikle orijinal parça ile değiştirilmesi esas kabul edilecek. Eşdeğer veya yeniden kullanılabilir parça kullanımı, ancak araç sahibinin yazılı onayı veya orijinal parçanın dünya genelinde tedarik edilememesi durumunda söz konusu olabilecek. Bu alternatif parçaların mevzuata uygunluğunun ispat yükü ise tamamen sigorta şirketine ait olacak. Ayrıca onarım nedeniyle araçta bir değer artışı meydana gelse dahi, sigorta şirketleri bu farkı tazminat tutarından mahsup edemeyecek.
Ağır Hasarlı Araçlar İçin “Trafikten Çekme” Şartı
Piyasadaki güvensiz pert araç sirkülasyonunu engellemek amacıyla ağır hasarlı araçların tazminat süreçlerine sıkı bir denetim getirildi. Eksper raporuyla “Ağır Hasarlı” veya “Pert” olduğu tescillenen araçların sahiplerine tazminat ödemesi yapılabilmesi için, ilgili resmi kurumlardan alınmış olan “trafikten çekilmiştir” kaşeli tescil belgesinin sigorta şirketine ibraz edilmesi yasal zorunluluk oldu. Bu belge sigorta şirketine sunulmadan hak sahibinin banka hesabına herhangi bir nakdi ödeme aktarılamayacak.
Haklı Mazereti Olmadan Kaza Yerini Terk Eden Yandı
Düzenlemenin getirdiği en sert yaptırımlardan biri, kazaya karışıp olay yerinden kaçan sürücüleri hedef alıyor. Kaza Yerini Terk Eden Sürücüye Ağır Ceza: Sigorta Şirketine Rücu Hakkı maddesine göre, yalnızca maddi hasarla sonuçlanan kazalarda bile, geçerli bir mazereti olmaksızın kaza tespit tutanağı düzenlemeden ya da alkol raporu almadan olay yerini terk eden veya resmi belgelerin düzenlenmesini engelleyen sürücülere yönelik sigorta şirketlerinin rücu hakkı genişletildi. Sigorta şirketi mağdura ödediği tüm maddi ve bedeni tazminatı, kuralları ihlal ederek kaçan bu sürücüden yasal faiziyle birlikte geri tahsil edebilecek. Sürücünün can güvenliği tehlikesi yaşaması veya yaralıları hastaneye yetiştirmek gibi acil sağlık gerekçeleriyle olay yerinden ayrılması ise bu cezai rücu kapsamının dışında tutulacak.
Sağlık Teminatlarında Protez ve Bakıcı Gideri Güvencesi
Kaza esnasında bedenen zarar gören üçüncü kişilerin mağduriyetini gidermek adına sağlık teminatlarının kapsamı muazzam ölçüde genişletildi. Trafik kazası sonucu yaralanan kişilerin tedavi süreçlerinde ihtiyaç duyacakları her türlü protez organ bedeli artık sigorta teminatı tarafından eksiksiz karşılanacak. Yaralanma anından itibaren başlayıp mağdurun resmi olarak “Sürekli Sakatlık Raporu” alacağı güne kadar geçen tüm tedavi evresindeki sağlık harcamaları ile geçici bakıcı masrafları sigorta şirketinin yükümlülüğünde olacak. Sürekli sakatlık oranı kesinleştikten sonra da tıbben gerekli görülen sürekli bakıcı giderleri, sigorta şirketleri ya da Güvence Hesabı tarafından ödenecek. Ölümlü kazalarda ise Destekten Yoksun Kalma Tazminatı, Türk Borçlar Kanunu’nun haksız fiil hükümlerine göre doğrudan hayatını kaybeden kişi esas alınarak net bir şekilde hesaplanacak.
SEDDK’dan Bir Sonraki Adım: Ortak Hasar İhbar Merkezi (OHİM)
SEDDK, yürürlüğe giren bu geniş kapsamlı paketin sadece bir başlangıç olduğunu, yakın dönemde kanuna aykırı şekilde faaliyet gösteren ve hak sahiplerinin tazmet haklarından haksız komisyon alan “hasar aracılık danışmanlık” yapılarına karşı denetim ve yaptırımların en üst seviyeye çıkarılacağını açıkladı. Hasar ve tazminat süreçlerinin doğrudan ve sadece sigorta şirketleri üzerinden yürütülmesi yasal tabana oturtuluyor. Ayrıca, vatandaşların tüm kaza bildirimlerini tek bir dijital platform üzerinden yapabilmesini sağlayacak olan Ortak Hasar İhbar Merkezi (OHİM) de çok yakında sektöre entegre edilerek bürokrasiyi tamamen sıfırlayacak.
Leave a Reply